เครนราง vs เครนเหนือศีรษะ vs เครนสนาม ต่างกันอย่างไร?

หากคุณกำลังมองหา เครน สักตัวมาใช้ในงานโรงงาน, โกดัง หรือหน้างานก่อสร้าง คำถามแรกที่น่าจะเกิดขึ้นก็คือ.

“ควรเลือกเครนแบบไหนดี?”  เพราะในท้องตลาดมีให้เลือกเยอะเหลือเกิน ทั้ง เครนราง, เครนเหนือศีรษะ, เครนสนาม ซึ่งแต่ละแบบก็มีจุดเด่น จุดด้อยต่างกันไป

บทความนี้เราจะพาคุณไปทำความเข้าใจแบบง่าย ๆ ว่าเครนแต่ละประเภทเหมาะกับงานแบบไหน และควรเลือกอย่างไรให้ตรงโจทย์การใช้งานจริง

เครนราง (Monorail Crane): กะทัดรัด เคลื่อนที่ในแนวเดียว

เครนราง หรือที่บางคนเรียกว่า “รางเดี่ยว” เป็นเครนขนาดเล็กที่วิ่งตามเส้นรางแนวตรงหรือโค้งที่กำหนดไว้ เหมาะกับงานที่ต้องยกของซ้ำ ๆ ไปยังตำแหน่งเดิม เช่น ในสายพานการผลิต หรือในคลังสินค้าขนาดเล็ก

จุดเด่นของเครนราง:

• เหมาะกับพื้นที่แคบ
• เคลื่อนที่แม่นยำในแนวรางเดียว
• ราคาย่อมเยา ติดตั้งง่าย

ข้อจำกัด:

• ใช้ได้แค่ตามแนวรางที่วางไว้
• ยกของหนักมาก ๆ ไม่ได้

เครนเหนือศีรษะ (Overhead Crane): แข็งแรง ยกของหนัก

ถ้าใครเคยเดินเข้าโรงงานผลิตขนาดใหญ่ คุณจะเห็นเครนชนิดนี้บ่อยมาก เครนเหนือศีรษะจะติดตั้งอยู่ด้านบนของอาคาร วิ่งบนรางสองฝั่งผนัง และมีรอกอยู่ตรงกลาง ใช้ยกของหนัก ๆ เช่น เครื่องจักร หรือวัตถุดิบขนาดใหญ่

ข้อดีที่หลายโรงงานเลือกใช้:

• ยกของได้หนักระดับหลายสิบตัน
• เคลื่อนที่ได้หลายทิศทาง
• ประหยัดพื้นที่พื้นดิน เพราะอยู่ด้านบน

ข้อควรระวัง:

• ต้องใช้โครงสร้างอาคารแข็งแรง
• ราคาสูงกว่าประเภทอื่น

เครนสนาม (Gantry Crane): เหมาะกับงานกลางแจ้ง พื้นที่เปิด

เครนสนามมีลักษณะเป็นโครงขนาดใหญ่มีขาตั้งบนพื้น มักเห็นได้ตามลานตู้คอนเทนเนอร์, ท่าเรือ, หรือลานวัสดุก่อสร้าง เพราะไม่ต้องพึ่งพาโครงสร้างอาคารในการติดตั้ง

ทำไมถึงนิยมใช้ในพื้นที่เปิด:

• ไม่ต้องยึดติดกับอาคาร
• เคลื่อนย้ายได้ทั้งแนวราบและแนวดิ่ง
• มีทั้งแบบเคลื่อนที่ด้วยล้อ และแบบรางพื้น

ข้อสังเกต:

• ใช้พื้นที่ติดตั้งเยอะ
• ไม่เหมาะกับงานในอาคาร

แล้วควรเลือกเครนแบบไหนดี?

คำตอบสั้น ๆ คือ เลือกตามลักษณะงานและพื้นที่ของคุณ

ข้อแนะนำก่อนตัดสินใจติดตั้งเครน

• ตรวจสอบพื้นที่ติดตั้งว่าเป็นในร่มหรือกลางแจ้ง
• ประเมินน้ำหนักของวัตถุที่ต้องยก
• ดูความถี่ในการใช้งาน และความยาวของรางที่ต้องการ
• ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญเพื่อประเมินหน้างานก่อนติดตั้ง

เจาะลึกเรื่องเครนอุตสาหกรรม เลือกแบบไหนให้คุ้มค่าที่สุด

1. เครนเหนือศีรษะ (Overhead Crane) แตกต่างจากเครนสนาม (Gantry Crane) อย่างไรในด้านการติดตั้ง?

ความแตกต่างสำคัญอยู่ที่การรับน้ำหนักค่ะ เครนเหนือศีรษะ จะยึดอยู่กับโครงสร้างของตัวอาคารโดยตรง เหมาะกับงานในร่มและช่วยประหยัดพื้นที่หน้างานค่ะ ส่วน เครนสนาม จะมีขาตั้งเป็นของตัวเองและวิ่งบนรางที่พื้นหรือใช้ล้อเลื่อน เหมาะกับลานกว้างหรือกลางแจ้งที่ไม่มีโครงสร้างอาคารให้ยึดค่ะ

2. ถ้าต้องการยกของซ้ำๆ ในเส้นทางเดิมตลอดทั้งวัน ควรเลือกเครนแบบไหนถึงจะประหยัดงบที่สุดคะ?

เครนราง (Monorail Crane) คือคำตอบที่ตรงโจทย์และประหยัดที่สุดค่ะ เพราะออกแบบมาเพื่อการเคลื่อนที่ในแนวเดียว (ตามรางที่วางไว้) ติดตั้งง่ายและราคาไม่สูง เหมาะมากสำหรับสายพานการผลิตหรือคลังสินค้าขนาดเล็กที่ต้องการความแม่นยำในจุดเดิมๆ ค่ะ

3. การติดตั้งเครนเหนือศีรษะในโรงงานเดิมที่สร้างเสร็จแล้ว มีข้อควรระวังอะไรบ้าง?

สิ่งที่ต้องเช็กเป็นอันดับแรกคือ “ความแข็งแรงของโครงสร้างอาคาร” ค่ะ เนื่องจากเครนต้องรับน้ำหนักทั้งตัวมันเองและวัตถุที่ยก หากโครงสร้างเดิมไม่ได้ออกแบบมารองรับ อาจต้องมีการเสริมเสาหรือคานเพิ่มเพื่อความปลอดภัยค่ะ แนะนำให้วิศวกรเข้าประเมินหน้างานก่อนตัดสินใจสั่งผลิตนะคะ

4. เครนสนามสามารถนำมาใช้งานภายในอาคารได้ไหม และมีข้อดีอย่างไร?

ใช้งานได้ค่ะ และเป็นทางเลือกที่ดีมากสำหรับโรงงานที่ ไม่อยากยุ่งกับโครงสร้างหลังคา ค่ะ การใช้เครนสนามในอาคารช่วยให้คุณติดตั้งงานยกได้โดยไม่ต้องกังวลเรื่องคานตึก และยังสามารถเคลื่อนย้ายตำแหน่งการติดตั้งได้ง่ายกว่าเครนเหนือศีรษะในอนาคตหากมีการปรับปรุงผังโรงงานค่ะ

เลือกเครนให้ตรงงาน ลดต้นทุน เพิ่มประสิทธิภาพ

การเลือกเครนไม่ใช่แค่เรื่องของน้ำหนักที่ยกได้เท่านั้น แต่ยังรวมถึง สภาพแวดล้อม พื้นที่ติดตั้ง งบประมาณ และเป้าหมายการใช้งานในระยะยาว

• ถ้าคุณทำงานในพื้นที่แคบ – เครนรางน่าจะเหมาะ
• ถ้างานยกของหนักในอาคาร – เครนเหนือศีรษะตอบโจทย์
• ถ้าเป็นงานกลางแจ้งที่ต้องการความคล่องตัว – เครนสนามคือคำตอบ

หวังว่าบทความนี้จะช่วยให้คุณเข้าใจเครนแต่ละแบบชัดเจนขึ้น และสามารถตัดสินใจได้อย่างมั่นใจมากขึ้นในการเลือกเครนที่เหมาะกับหน้างานจริงค่ะ

ยังไม่แน่ใจว่าจะเลือกเครนแบบไหนดี? ปรึกษาฟรีกับวิศวกรผู้เชี่ยวชาญของเรา

สามารถติดตามข้อมูลข่าวสารได้ที่ www.pandpsteel.co.th
ติดตาม Facebook : https://www.facebook.com/pandpsteel
เบอร์โทร 089-799-5598
Line ID : @pandpsteel (เติม @ ด้านหน้าด้วยนะครับ)
Line ID : https://lin.ee/9lRXvtZ